Dirimart Pera

Dirimart Pera, İstanbul’un Beyoğlu ilçesinde, Evliya Çelebi Mahallesi Meşrutiyet Caddesi No: 99 adresinde faaliyet gösteren bir çağdaş sanat galerisidir. Temelleri 2002 yılında Hazer Özil tarafından atılan Dirimart, sanat yolculuğuna ilk olarak Nişantaşı’nda yer alan küçük bir galeride başlamış; zaman içinde faaliyet alanını genişleterek İstanbul’da Dolapdere ve Pera şubelerinin yanı sıra İngiltere’de Londra Mayfair galerisiyle uluslararası bir kimlik kazanmıştır. Kuruluşunun yirmi dördüncü yılını kutlayan kurum, Türkiye’de ve dünyada hem tanınan hem de yükselen çağdaş sanatçıları eleştirel bir diyalog ve karşılıklı etkileşim ekseninde bir araya getirmeyi amaçlamaktadır. Hazer Özil’in sektördeki ısrarlı yolculuğu galerinin kendi aktarımında 'Türkiye’de galericilik kutuplarda dondurma satmak gibi' ifadesiyle aktarılmaktadır. Galeri yönetimi, Türkiye Galeri Direktörü Dilara Altuğ, Satış Strateji Direktörü Dr. Yeşim Uygur, Yardımcı Finans Direktörü Şennur Yetgin, Kurumsal İletişim ve Yayınlar Direktörü Dr. Erdem İlgi Akter ve İnsan Kaynakları Direktörü Zeynep Terzi liderliğindeki profesyonel bir kadro tarafından yürütülmektedir. Dirimart Pera, programının merkezine kavramsallığı, siyasi direnişi ve entelektüel titizliği koyarak yerel ve bölgesel sanatsal dinamikleri küresel bir bakışla izleyiciye aktarır. Beyoğlu’nun tarihi dokusunda yer alan bu şube, sadece sergi izlemek için değil, güncel sanat tartışmalarını ve kavramsal sorgulamaları ilk elden deneyimlemek amacıyla ziyaret edilen temel kültür duraklarından biridir. Sergi programlarının yanı sıra yayımlanan kapsamlı sanat monografileri ve kuram yayınlarıyla da zenginleşen bu kurumsal yapı, Pera bölgesinin köklü kültürel mirasıyla çağdaş sanatın radikal ifade biçimlerini aynı çatı altında buluşturur.

Program ve Sunulanlar

Dirimart’ın küratöryel yaklaşımı; sergiler, uluslararası sanat fuarları, sanatçı kitapları ve kuramsal yayınları birbiriyle temas eden geniş bir program çerçevesinde sunar. Kurumun sergileme pratiğinde öne çıkan temsil örneklerinden biri, dünyaca tanınan sanatçı Ugo Rondinone’nin the sun and the mountain başlıklı sergisidir (02.09—08.11.2026). Bu sergi, sanatçının doğa ve insan deneyimini ele alan form araştırmalarını izleyiciyle buluştururken galerinin uluslararası ölçekteki çağdaş sanat diyaloğuna zemin hazırlar. Kurum, yalnızca mekân içi sergilerle sınırlı kalmayıp küresel sanat sahnesinde de aktif varlık gösterir; nitekim Güney Kore’de düzenlenen Frieze Seoul 2026 (02.09—05.09.2026) fuar katılımı, temsil ettiği sanatçıların uluslararası görünürlüğünü pekiştiren adımlardandır.

Galerinin programatik yapısının en güçlü bileşenlerinden bir diğeri ise yayıncılık faaliyetleridir. Dirimart, 2007 yılında kurulan RES Yayınları işbirliğiyle kapsamlı sanatçı monografileri, kataloglar ve sanat kuramı kitapları üretmektedir. Bu yayınlar arasında, Çağla Ulusoy’un seksen üç seçili resmi ve bunlara eşlik eden kolajları üzerinden çok katmanlı ve tekinsiz görsel dilini çözümleyen Overworked isimli sanatçı kitabı yer alır. Bir diğer önemli yayın örneği ise sanatçı İnci Eviner’in üretimini inceleyen Çizginin Üzerinde ve Ötesinde Hareket başlıklı monografidir; bu çalışma küratör Roger Malbert ile Heinz Peter Schwerfel’in metinlerini ve 'Ortak Eylem Aygıtı' incelemesini içerir. Ayrıca Dirimart Londra şubesinde ArtReview editörü Fi Churchman’in katılımıyla düzenlenen sanatçı söyleşileri, basılı eserleri kamusal tartışmalarla derinleştirir. Galerinin uluslararası projeleri arasında Austin Eddy’nin Rhode Island'daki Norman Kuş Cenneti'nde sergilenen 'Hope Deferred' yerleştirmesi ve Ugo Rondinone’nin Harvard Üniversitesi Girişim Araştırma Kampüsü Allstonway kamusal alanına kalıcı olarak konumlandırılan 'Sublime Light' ile 'Blissful Light' isimli anıtsal bronz heykelleri bulunmaktadır.

İstanbul sergileme ve sanatçı süreçleri, Sanatçı İlişkileri sorumluları Mehmet Ali Oktay ve Naz Ayan ile Uluslararası Operasyon Koordinatörü Zeycan Şimdi tarafından koordine edilmektedir. Galeri asistanları Emrah Karael ve Özge Yalçındağ ile sanat taşıyıcıları Rıdvan Kaya, Osman Bolat ve Gökhan Daşdöğen, sergilenen yapıtlara dair operasyonel süreçlerin eksiksiz yürütülmesini sağlar. Böylece galerinin sunduğu programlar hem kuramsal bir derinliğe hem de titiz bir uygulama disiplinine kavuşur.

Atmosfer ve Kimler İçin

Dirimart Pera, içine girildiği andan itibaren hissedilen entelektüel, kavramsal ve eleştirel atmosferiyle klasik galeri kalıplarının ötesine geçen bir deneyim sunar. Mekânın kurgusu, salt görsel bir tüketim alanı yaratmaktan ziyade, ziyaretçiyi siyasi direniş, kuramsal sorgulama ve kavramsal katmanlar üzerine düşünmeye sevk eden bir düşünce alanı olarak yapılandırılmıştır. Galerinin programını entelektüel titizlik ve kavramsallık temelinde inşa etmesi, sergilenen yapıtların arka planındaki felsefi ve politik derinliği ön plana çıkarır. Bu doğrultuda galeri mekânı, hızlı bir gezi rotasından çok, her yapıtın ve yayının üzerinde dikkatle durulmasını gerektiren dingin ve yoğun bir ortama sahiptir.

Bu ortam, özellikle güncel sanatın kavramsal sınırlarını, politik yönelimlerini ve kuramsal metinlerini derinlemesine incelemek isteyen araştırmacılar, sanat profesyonelleri, akademisyenler ve koleksiyonerler için doğrudan karşılık bulur. 2007 yılında faaliyete geçen RES Yayınları aracılığıyla basılan sanatçı monografilerinin ve sanat kuramı kitaplarının varlığı, galeriyi yalnızca bir sergileme alanı olmaktan çıkarıp aynı zamanda zengin bir başvuru ve okuma noktasına dönüştürür. Yayıncılık ve kitap basımı pratiği, sergilenen işleri metinsel bağlamlarıyla birlikte kavramak isteyen okur-izleyiciler için tamamlayıcı bir zemin oluşturur. Ayrıca kurumun düzenli bülten aboneliği olanağı sunması, güncel gelişmelerden ve yeni projelerden haberdar olmak isteyen sanat meraklılarına sürekli bir bilgi akışı sağlar.

Galerinin uluslararası temsilcilik yapısı ve Londra Mayfair ayağıyla kurduğu doğrudan bağ, mekânda küresel standartlarda bir galericilik yaklaşımının hissedilmesini sağlar. Satış yetkilisi Şevval Yürüten ile görsel iletişim ve sosyal medya sorumlusu Gözde Gezgin’in katkıları izleyicinin galeriyle kurduğu bağı desteklerken teknik pazarlama ve büyüme lideri Kürşat Zaman kurumun erişilebilirliğini artırır. Randevulu ziyaret sisteminin benimsenmesi ise sergi alanında kalabalıktan uzak, odaklanmış ve yapıtlarla birebir temas kurulabilen sakin bir tefekkür ortamı yaratır. Böyle bir atmosfer, popüler eğlence arayışından ziyade sanatı eleştirel bir diyalog ve zihinsel bir karşılaşma alanı olarak deneyimlemek isteyen bilinçli bir kitleye hitap eder.

Konum ve Pratik Bilgiler

Dirimart Pera, İstanbul’un tarihi ve kültürel merkezlerinden Beyoğlu’nda, semt olarak Pera bölgesinde konumlanmıştır. Mekânın açık şube adresi Evliya Çelebi Mahallesi, Meşrutiyet Caddesi No: 99, 34430 Beyoğlu / İstanbul şeklindedir. Beyoğlu’nun simge arterlerinden biri olan Meşrutiyet Caddesi üzerinde yer alması, galeriye ulaşımı ve çevredeki kültür aksıyla ilişki kurmayı kolaylaştırır. Kurumun İstanbul genelindeki varlığı yalnızca Pera ile sınırlı kalmayıp Dolapdere şubesiyle birlikte iki farklı lokasyonda sürdürülmektedir; ayrıca uluslararası ölçekte Londra Mayfair şubesi de kurum bünyesinde faaliyetlerine devam etmektedir.

Ziyaret planı yaparken dikkat edilmesi gereken en temel pratik husus, galerinin güncel çalışma takvimidir. Dirimart Pera’nın olağan çalışma saatleri hafta içi Pazartesi - Cuma günleri arasında 10:00 - 17:00 olarak belirlenmiştir. Hafta sonları ise galeri yalnızca randevulu ziyaret kabul etmektedir; Cumartesi ve Pazar günleri sergiyi gezmek isteyen sanatseverlerin önceden iletişime geçerek randevu oluşturması zorunludur. Bununla birlikte, kurumun resmi takviminde belirtildiği üzere mekân, sezon dışı döneme denk gelmesi nedeniyle geçici olarak kapalı durumdadır ('Temporarily closed due to the off-season'). Bu sebeple herhangi bir ziyaret planı gerçekleştirmeden önce sezon açılış tarihini teyit etmek büyük önem taşır.

İletişim ve randevu talepleri için galerinin kurumsal e-posta kanalı olan [email protected] adresi kullanılmaktadır. Pera şubesi için sistemde kayıtlı özel bir telefon numarası bulunmamakta olup tüm bilgilendirme, randevu organizasyonu ve kurumsal iletişim süreçleri e-posta yazışmaları üzerinden koordine edilmektedir. Galerinin operasyonel altyapısı, idari işler ve finans kadroları tarafından titizlikle desteklenmekte; muhasebe uzmanı Alaattin Sucu, uzman yardımcısı Gökhan Özer ile yardımcı hizmetler ekibinden Muhammed Sincan ve Çiğdem Öztürk mekânın düzenli işleyişine katkıda bulunmaktadır.

Mio Açısından: Buluşma ve Etkinlik

Mio topluluğu için Dirimart Pera, sıradan bir hafta sonu gezintisinden veya kalabalık bir sosyal buluşmadan çok daha fazlasını temsil eden, zihinsel ve sanatsal derinliğe sahip nitelikli bir duraktır. Beyoğlu’nun Meşrutiyet Caddesi aksında yer alması sebebiyle, kültür ve sanat odaklı bir gün planlayan Mio kullanıcıları için kusursuz bir odak noktası oluşturur. Burası, ayaküstü yapılan gürültülü buluşmalar yerine; çağdaş sanat yapıtları, kavramsal metinler ve güncel kuramlar üzerine konuşmak isteyen iki veya üç kişilik odaklanmış ziyaretler için ideal bir ortam sağlar. Randevulu ziyaret sisteminin uygulanması, mekânda kontrolsüz bir kalabalığın oluşmasını engelleyerek ziyaretçilere yapıtların karşısında baş başa kalabilecekleri, dingin ve konsantre bir deneyim alanı sunar.

Bütçe ve harcama dinamiği açısından incelendiğinde, Dirimart Pera’da sergi girişi için herhangi bir bilet ücreti bilgisi bulunmamakta olup ziyaretler randevu esasına dayanır. Mekândaki asıl bütçe ve harcama boyutu, 2007 yılından bu yana yayımlanan RES Yayınları monografilerini, Çağla Ulusoy ve İnci Eviner çalışmalarında örneklendiği üzere nitelikli sanatçı kitaplarını ve kuram kataloglarını kütüphanesine katmak isteyen sanatseverlerin bütçesine hitap eder. Sanat eseri koleksiyonu oluşturan veya akademik araştırma yürüten kitleler için bu basılı kaynaklar ve eserler somut bir inceleme ve edinim alanı açar.

Görsel paylaşım ve Mio içi içerik üretimi açısından ise Dirimart Pera, yüzeysel bir fotoğraf arka planı sunmaktan uzaktır. Ugo Rondinone gibi dünyaca tanınan sanatçıların sergileri, heykelsi ve kavramsal estetiğiyle görsel anlamda güçlü kareler sunsa da mekânın felsefi ağırlığı ölçülü bir paylaşım yaklaşımını gerektirir. Mio kullanıcılarının yapıtların biçimsel gücünü, monografilerin grafik niteliğini ve sergilerin kavramsal arka planını anlatan bilinçli kareler ve deneyim notları paylaşması, topluluğun 'nereye gidelim' sorularına entelektüel açıdan en doyurucu yanıtı verecektir.