Cevizli Bahçe

Cevizli Bahçe, Trakya yarımadasının Edirne ili Uzunköprü ilçesinde yer alan, modern kapama meyvecilik prensipleriyle kurulmuş kapsamlı bir ceviz plantasyonu ve tarımsal üretim yerleşkesidir. “Türkiye’nin Cevizli Bahçesi” sloganıyla faaliyet gösteren işletmenin temelleri 2009 yılında atılmıştır. Kuruluş öncesinde Türkiye genelindeki geleneksel ve modern ceviz yetiştiriciliği yapılan işletmeler kapsamlı biçimde incelenmiş, ülkedeki ceviz üretiminin sınırlı kalması ve tüketimin ağırlıklı olarak ithalata dayanması üzerine kurumsal bir yatırım hedefi belirlenmiştir. Bu vizyon doğrultusunda 23 Eylül 2011 tarihinde Edirne Orman İşletme Müdürlüğü Uzunköprü Orman İşletme Şefliği sınırlarında tahsis edilen 1.300 dönümlük Özel Ağaçlandırma Sahasında kurulum çalışmalarına başlanmıştır.

İşletmenin hayata geçirilmesinde, Ceviz Üreticileri Derneği (CÜD) kurucusu ve Eş Başkanı olan kurucu ortak Hakkı Akhan öncülük etmiştir. Sahadaki vasıfsız çalılar ve bozuk orman dokusu üç adet D7 dozerle ıslah edilmiş, harita mühendisleri eşliğinde sekize sekiz metrelik karolaj planı çıkarılmıştır. Bozuk orman arazilerinin ıslah edilerek tarıma kazandırılması projesinin bir parçası olan sahada, hem rüzgar perdesi oluşturmak hem de çevre ekolojisine katkı sağlamak amacıyla 23.000 adet mavi servi ve 5.000 adet akasya ağacı dikilmiştir. Hazırlıkların 11 ay gibi kısa bir sürede tamamlanmasıyla 2011-2012 sezonunda üretime başlanmıştır. İşletme kapasitesi, 2019 sonu ve 2020 başında tamamlanan 107 dönümlük ek faz yatırımıyla 3.000 fidan daha kazanılarak 17.500 ağaçtan 20.500 ağaca çıkarılmıştır. İşletmenin kendi beyanına göre Türkiye'nin en büyük ceviz bahçelerinden biri olan tesis, planlı tarımsal ormancılığın somut bir örneğidir. Yerleşkede endüstriyel boyutta meyve yetiştiriciliğinin yanı sıra kapalı işleme tesisleri ve arıcılık sahaları da entegre biçimde faaliyet göstermektedir.

Ne Görülür, Ne Yapılır

Cevizli Bahçe yerleşkesini ziyaret edenlerin karşılaştığı ilk unsur, 1.300 dekarlık geniş arazi üzerine sekize sekiz metre aralıklarla nizami biçimde yerleştirilmiş olan 20.500 adet Chandler cinsi ceviz ağacından oluşan devasa plantasyondur. Tek bir parselde monokültür meyvecilik disipliniyle kurulan bu üretim sahası, tarımsal mühendislik ölçeğini gözler önüne sermektedir. Alan içerisinde yürütülen tüm tarımsal faaliyetler, İyi Tarım Uygulamaları lisansı çerçevesinde gerçekleştirilmekte ve elde edilen Chandler cinsi yerli cevizler dünya standartlarında hasat edilmektedir. Sahanın çevresi boyunca uzanan mavi servi ve akasya ağaçları rüzgar perdesi oluşturarak plantasyonun sınır hatlarını belirlemektedir. Ağaç sıraları arasında uzanan servis yolları, 20.500 ağacın simetrik dizilimini ve her sıraya döşenen damla sulama hatlarını yakından görme olanağı sunmaktadır.

Yerleşkenin en kritik teknik duraklarından biri, 1.250 metrekarelik kapalı alana kurulmuş olan modern ceviz işleme ve kurutma tesisidir. İnşasına 2017 yılında başlanan ve makine parkuru Portekiz’de işletmeye özel olarak imal edilen bu tesis, sezonluk 500 tonluk işleme kapasitesine sahiptir. Tesis içerisinde cevizlerin dış yeşil kabuğunun soyulması, içinin boş ya da kusurlu olduğu saptanan ürünlerin otomasyon sistemleriyle ayrıştırılması, nem oranını düşüren hassas kurutma fırınlarından geçirilmesi ve paketlenmesi işlemleri el değmeden tamamlanmaktadır. Bu tesis yalnızca yerleşkenin kendi ürünlerini işlemekle kalmamakta, aynı zamanda çevre illerdeki diğer üreticilerin mahsulleri için de ceviz işleme ve kurutma hizmeti sağlamaktadır.

Üretim sahasının ekolojik dengesini koruyan ve üretimi destekleyen bir diğer önemli bölüm ise yerleşke içerisindeki Cevizli Bahçe Arılığı alanıdır. Bu ünite, ceviz ağaçlarının bulunduğu havzada biyolojik çeşitliliğin ve doğal dengenin sürekliliğini temin etmektedir. Yerleşkede dönemsel olarak düzenlenen Ceviz Hasat Etkinliği ise Ceviz Üreticileri Derneği üyeleri, ziraat uzmanları ve basın mensuplarını bir araya getiren önemli bir organizasyondur. Bu buluşmada katılımcılar hem mekanize hasat uygulamalarını hem de endüstriyel soyma ve kurutma bantlarının işleyişini doğrudan çalışır halde gözlemleme şansı bulmaktadır.

Ziyaret Deneyimi ve Kimler İçin

Cevizli Bahçe’de sunulan deneyim, klasik bir mesire alanı ya da gastronomi işletmesi ziyaretinden bütünüyle farklıdır; burası geniş çaplı açık hava tarım mühendisliğinin ve yüksek teknolojili meyveciliğin yerinde gözlemlendiği teknik bir keşif sahasıdır. Yerleşkedeki atmosfer, bozuk orman arazisinin ıslahı sonrasında oluşturulan ekolojik denge ile şekillenmektedir. Sahayı çevreleyen servi ve akasya ağaçları rüzgarı keserek bahçe içerisinde korunaklı bir mikroiklim oluştururken, arılık sahası da doğal biyolojik döngüyü hareketli tutmaktadır. Açık hava plantasyonunda yürüyüş yapanlar, geniş arazinin sunduğu dinginlik eşliğinde toprağın ve ağaçların mevsimsel gelişimine tanıklık edebilmektedir.

Mekânın sunduğu en belirgin teknik deneyim, tarlada uygulanan hassas tarım altyapısıdır. Bahçede, toprak ve yaprak nemi ile besin analizlerinin sonuçlarına göre anlık programlanan çok fonksiyonlu damla sulama otomasyonu bulunmaktadır. Ziyaretçiler ve teknik inceleme ekipleri, suyun ve bitki besin elementlerinin kök bölgesine kontrollü olarak iletilmesini sağlayan bu dijital altyapıyı inceleyebilmektedir. Bunun yanı sıra, ağacı en hızlı ve en yüksek verime yatıran modern terbiye ve budama sistemlerinin fidan taçlarında nasıl tatbik edildiği, ağaçların sıra aralıklarındaki gelişimi üzerinden adım adım takip edilebilmektedir.

Bu deneyim özellikle ziraat mühendisleri, meyvecilik yatırımı planlayan girişimciler, modern kapama bahçe tesisi kurmak isteyen üreticiler ve tarım teknolojisi araştırmacıları için son derece uygundur. İşletmenin Ceviz Üreticileri Derneği ile olan bağı sayesinde sektör paydaşları ve tarım basını için de bir buluşma zemini sunulmaktadır. Tesis aynı zamanda kamu yönetimi düzeyinde de bir referans noktası konumundadır. Nitekim işletme, Edirne Valiliği ve Uzunköprü Kaymakamlığı gibi mülki idare birimleri tarafından örnek tarımsal yatırım ve ceviz üretim tesisi olarak değerlendirilmekte ve resmî protokol ziyaretlerine ev sahipliği yapmaktadır. Dolayısıyla Cevizli Bahçe, tarımsal kalkınma modellerini ve endüstriyel ceviz yetiştiriciliğini yerinde analiz etmek isteyen heyetler ve profesyoneller için ideal bir inceleme durağıdır.

Konum ve Ziyaret Bilgileri

Cevizli Bahçe, Trakya kırsalında, Edirne Orman İşletme Müdürlüğü’ne bağlı Uzunköprü Orman İşletme Şefliği sınırları içerisinde yer almaktadır. Tesis, Uzunköprü ilçesine bağlı Sipahi Köyü Karaağaç Mevkii'nde tahsis edilmiş olan 1.300 dönümlük Özel Ağaçlandırma Sahası üzerinde kuruludur. Coğrafi konum itibarıyla yerleşke, Uzunköprü ilçe merkezine yaklaşık 18 kilometre, Edirne il merkezine ise 85 kilometre mesafede bulunmaktadır. Bölgesel ulaşım ağı açısından 22.32 numaralı Uzunköprü-Hayrabolu il yolu güzergâhında konumlanan tesisin yakın çevresinde Sultanşah, Gazimehmet ve Elmalı köyleri yer almaktadır. Bu köyler arasındaki kırsal yol bağlantıları, tarımsal havzanın iç kesimlerine ve plantasyon alanına kara yolu ile ulaşım imkânı sağlamaktadır.

İşletmenin faaliyet ve ürün tedarik döngüsü, yıllık tarımsal hasat takvimine göre şekillenmektedir. Sonbahar aylarında gerçekleştirilen hasat ile toplanan yerli cevizler tesiste işlendikten sonra doğrudan tüketiciye ve toptan alıcılara sunulmaktadır. Hasat dönemine bağlı olarak yıllık ürün stokları tükendiğinde, bir sonraki hasat mevsimine kadar ceviz satışı durmaktadır. Üretim sezonu boyunca sahada damla sulama, gübreleme ve ağaç budama gibi bakım süreçleri devam ederken, diğer üreticilere yönelik ceviz işleme ve kurutma hizmeti için de tesis kapasitesine göre dönemsel planlama yapılmaktadır. Ürün siparişi vermek ya da tesis hizmetlerinden yararlanmak isteyenler, internet sitesindeki iletişim formunu doldurarak veya doğrudan iletişim hatları üzerinden başvuru yapabilmektedir.

Mekân ile irtibat kurmak için şubenin kayıtlı telefon numarası olan (0284) 532 11 00 kullanılabilmektedir. Alternatif iletişim kanalları arasında 0532 063 59 08 numaralı telefon ve WhatsApp iletişim hattı ile [email protected] e-posta adresi bulunmaktadır. Şube kaydında bağımsız bir kentsel mahalle ya da sokak adresi bulunmamakla birlikte, yerleşke Sipahi Köyü kırsalındaki tescilli orman tahsis sahasında faaliyet göstermektedir. Saha ziyaretleri, profesyonel inceleme talepleri veya hasat organizasyonları için önceden bu iletişim kanalları üzerinden yetkililerle görüşülmesi ve randevu teyidi alınması gerekmektedir.

Mio Açısından: Keşif Noktası Olarak

Mio topluluğu açısından Cevizli Bahçe, Trakya rotalarında alışılagelmiş yeme-içme mekânlarının ve standart turistik durakların ötesine geçen özgün bir agroturizm ve tarımsal keşif noktası niteliği taşımaktadır. Burası, Türkiye’de tarıma kazandırılan bozuk orman arazilerinin nasıl yüksek teknolojili bir üretim merkezine dönüştürülebileceğini somut olarak gösteren bir başarı örneğidir. Mekânın sektörel büyüklüğü resmî kaynaklara da yansımıştır; nitekim Edirne Valiliği kayıtlarında yerleşkenin Türkiye'deki en büyük üçüncü ceviz işletmesi olarak anıldığı aktarılmaktadır. İşletmenin kendi kurumsal aktarımında ise 1.300 dekarlık plantasyon ve 20.500 Chandler ceviz ağacı ile Türkiye’nin en büyük ceviz bahçelerinden biri olduğu ifade edilmektedir.

Görsel anlatım ve sosyal paylaşım açısından yerleşke, etkileyici endüstriyel tarım kadrajları sunmaktadır. Sekize sekiz metrelik karolaj planıyla dikilmiş binlerce ağacın oluşturduğu simetrik hatlar, plantasyonun sınırlarını çizen 23.000 mavi servi ile 5.000 akasyanın yarattığı yeşil doku ve sahada konumlanan arılık sahası, doğa ve tarım fotoğrafçılığı için güçlü kompozisyonlar oluşturur. Hasat zamanında ise mekanize hasat makinelerinin çalışması, Portekiz üretimi otomasyonlu işleme tesisindeki kabuk soyma, boşları ayıklama ve kurutma fırınlarının işleyişi, teknik süreçleri kaydetmek ve paylaşmak isteyen içerik üreticileri için nadir bulunan görüntüler sağlar.

Bu keşif noktası; tarım girişimcileri, ziraat meraklıları ve tüketiminde yerli, güvenilir ürün arayan bilinçli tüketiciler için değer üretmektedir. Menü ve sabit fiyat tarifesi bulunan ticari bir kafe olmadığı için bütçe dinamiği, hasat sonrasında doğrudan üreticiden tedarik edilen İyi Tarım Uygulamaları lisanslı ceviz siparişlerine ve bölgesel ceviz üreticilerine sunulan kurutma ile işleme hizmetine dayanmaktadır. Doğal peyzaj ile ileri otomasyonun buluştuğu bu saha, kırsal kalkınma dinamiklerini merak eden topluluk üyelerine zengin bir deneyim sunmaktadır. Trakya’nın tarımsal potansiyelini yerinde keşfetmek isteyen Mio kullanıcıları için Cevizli Bahçe, üretim ölçeği ve mühendislik disipliniyle öne çıkan nitelikli bir referans noktasıdır.