Aziz Nesin Vakfı

Aziz Nesin Vakfı, İstanbul'un Çatalca ilçesinde çocuklara güvenli ve istikrarlı bir gelecek sunma gayesiyle kurulmuş bir vakıf yerleşkesi ile açık hava kültür alanıdır. Edebiyatımızın önemli fikir insanlarından yazar Aziz Nesin tarafından tesis edilen kurum, kendi kuruluş senedi ve ilkeleri çerçevesinde örülen bir dayanışma ağıyla çalışmalarını sürdürmektedir. Yaklaşık 40 çocuk kapasitesiyle hizmet veren Çatalca yerleşkesi, salt bir barınma alanı olmanın ötesinde, çocukların geleceğe dair planlarını somut kılmayı amaçlayan kapsamlı bir ekosistemin çekirdeğini oluşturmaktadır. Bu geniş kurumsal yapının bünyesinde Nesin Yayınevi, Şirince'de kurulan Nesin Matematik Köyü ve fiziki inşası devam eden Nesin Lisesi gibi farklı eğitim odaklı bileşenler bulunmaktadır.

Kurumun kurucusu olan Aziz Nesin, 1995 yılındaki vefatının ardından vasiyeti doğrultusunda herhangi bir tören düzenlenmeksizin ve mezar yeri tam olarak belirlenmeyecek biçimde Çatalca'daki yerleşke bahçesine defnedilmiştir. Bu manevi miras doğrultusunda yaşamını sürdüren yerleşke; kütüphanesi, arşivi, tarımsal üretim alanları ve yeşil avlusuyla misafirlerin ziyaret edebileceği açık bir yaşam merkezine dönüşmüştür. Çatalca kırsalındaki bu merkez, eğitimde fırsat eşitliğini destekleyen toplumsal bir model sunarken, çocukların bireysel gelişimlerini çok yönlü aktivitelerle güçlendirmektedir. Söz konusu yerleşke, çocukların akademik ve sosyal gereksinimlerini karşılarken onların özgür düşünceli, üretken ve topluma faydalı bireyler olarak yetişmelerini öncelemektedir. Kurumun benimsediği bu kolektif kültür, alanda geçirilen zamanı sıradan bir gezi rotasından çıkarıp zengin bir toplumsal deneyime dönüştürmektedir. Kültürel birikimle doğayı buluşturan bu ortam, toplumsal dayanışma bilincini yerinde gözlemlemek isteyen herkes için anlamlı bir durak niteliği taşımaktadır.

Ne Görülür, Ne Yapılır

Aziz Nesin Vakfı Çatalca yerleşkesine adım atanlar, edebiyat tarihiyle ekolojik üretimin iç içe geçtiği çok yönlü bir yerleşke yapısıyla karşılaşır. Ziyaretçilerin yerleşkede görebileceği başlıca alanların başında Kütüphane ve Aziz Nesin Arşivi gelir. Bu birim, yazarın çalışma odası havasını koruyan dökümanları, kitapları ve kişisel notlarıyla birlikte zengin bir edebi mirası muhafaza etmektedir. Vakıf bünyesinde ayrıca Aziz Nesin'e ait kişisel eşyaların sergilendiği bir Aziz Nesin Müzesi mevcuttur; burada yazarın gündelik yaşamında kullandığı nesneler ve hatıraları incelenebilmektedir.

Kültürel hafıza alanlarının yanı sıra yerleşkenin açık sahasında Nesin Vakfı Permakültür Çiftliği projesi yürütülmektedir. Bu alanda toprakla temas eden ekolojik tarım pratikleri, sürdürülebilir döngüler ve doğayla uyumlu üretim metotları gözlemlenebilmektedir. Vakfın sunduğu başlıca faaliyetler ve etkinlikler ise şu şekildedir:

• Vakıf Ziyareti: Misafirlerin yerleşkeyle tanışması ve çocukların yaşam alanını gözlemlemesi amacıyla düzenlenen bu gezi tamamen ücretsizdir.
• 23 Nisan Çocuk Bayramı Etkinliği: Her yaştan çocuğun katılımına açık olan buluşmada; oyun, resim, heykel gibi sanat dalları, bilimsel deneyler, spor karşılaşmaları ve birlikte kolektif üretim atölyeleri gerçekleştirilmektedir.
• Bayramlaşma ve Bahçe Sofrası: Dini bayram sabahlarında yerleşke bahçesinde boylu boyunca kurulan uzun sofralarda, çoluk çocuk bir araya gelinerek geleneksel bayramlaşma ritüeli icra edilmektedir.
• Aziz Dede’nin Gezgin Atölyesi Etkinlik Kitabı: Vakfın çocukların üretkenliğini desteklemek adına açık kaynak biçiminde ücretsiz erişime sunduğu eğitici bir yayındır.

Yerleşkedeki ziyaret ve etkinlik programları için herhangi bir bilet ya da giriş ücreti talep edilmemektedir. Açık hava bahçesini, tarım parsellerini ve sergi salonlarını sakin bir tempoda gezip incelemek ortalama iki ila üç saatlik bir zaman dilimi gerektirmektedir. Katılımcılar hem açık kaynaklı basılı materyalleri inceleyebilir hem de doğanın içerisinde sürdürülen üretici yaşam tarzına doğrudan şahitlik edebilirler. Ayrıca Çukurova Sanat Girişimi tarafından 2026 yılı Çukurova Ödülü'ne layık görüldüğü aktarılan vakıf, kültürel üretim ile sanatsal eğitimi harmanlayan yapısıyla çocukların hayal güçlerini besleyen özgün çalışmalar ortaya koymaktadır.

Ziyaret Deneyimi ve Kimler İçin

Aziz Nesin Vakfı yerleşkesi, metropolün yoğun gürültüsünden ve betonlaşmasından uzaklaşarak dingin bir nefes almak isteyenler için doğal bir sığınak niteliğindedir. Mekâna girildiği andan itibaren etrafı saran yeşillikler içindeki bahçe manzarası, ortama samimi, huzurlu ve yapmacıksız bir kır atmosferi kazandırır. Ağaçların gölgesinde uzanan geniş açık hava alanları ve bahçe düzeni, çocukların güvenle koşup oynayabileceği, yetişkinlerin ise sakin adımlarla etrafı keşfedebileceği ferah bir fiziki zemin sağlar. Buradaki temel deneyim, ticari kaygılardan arınmış, paylaşım ve kolektif yaşam odaklı bir atmosferi solumaktır.

Yerleşke sunduğu olanaklar ve benimsediği felsefe bakımından özellikle şu profiller için son derece uygundur:

• Çocuklu Aileler: Çocuklarının toprakla bağ kurmasını, doğayı tanımasını ve ekranlardan uzak kalarak açık havada vakit geçirmesini arzulayan ebeveynler için güvenli bir keşif alanıdır.
• Her Yaştan Çocuklar: Kütüphanedeki kaynakları karıştırmak, bahçede akranlarıyla oyunlar kurmak ve bilim ile sanat atölyelerinde kendi elleriyle üretmenin hazzını yaşamak isteyen tüm yaş gruplarındaki çocuklar için idealdir.
• Gönüllüler ve Sivil Toplum Destekçileri: Toplumsal dayanışma projelerine katkı sunmak, çocukların eğitim süreçlerine omuz vermek ve vakıf kültürüyle dirsek teması kurmak isteyen duyarlı bireyler için öğretici bir buluşma noktasıdır.
• Öğrenciler ve Araştırmacılar: Edebiyat ve toplum tarihi üzerine çalışan, Aziz Nesin'in düşünce mirasını ve arşiv belgelerini yakından incelemek isteyen gençler ile üniversiteliler için ilham verici bir çalışma sahasıdır.

Doğal peyzajı, permakültür parselleri ve gösterişten uzak mimarisiyle mekân; dinginlik, doğallık ve insani sıcaklık arayan her ziyaretçiye kucak açar. Bahçenin yeşil dokusu içinde dinlenirken hissedilen samimiyet, burayı alelade bir açık alan parkından ayırarak anlamlı bir yaşam deneyimine dönüştürür. Ziyaretçiler, çocukların neşeyle koşturduğu bu alanda toplumsal üretimin ve karşılıksız paylaşımın getirdiği huzuru derinden tecrübe etme şansı bulurlar.

Konum ve Ziyaret Bilgileri

Aziz Nesin Vakfı yerleşkesi, İstanbul'un batı ucunda yer alan Çatalca ilçesinin kırsal nitelikli Gökçeali Mahallesi sınırları içerisinde yer almaktadır. Tesis, mahallenin ana arteri olan Gökçeali Caddesi üzerinde konumlanmış olup geniş bahçesi ve açık hava alanlarıyla yeşillikler içine kurulmuştur. Bölgenin yakın çevresinde TCDD Gökçeali Tren İstasyonu ile komşu Subaşı Mahallesi güzergâhı bulunmaktadır. Kırsal dokunun korunduğu bu bölge, sakinliği ve yeşil coğrafyasıyla kentsel yoğunluktan belirgin biçimde ayrışır.

Yerleşkeye yapılacak ziyaretlerin sorunsuz gerçekleşmesi ve buradaki çocukların günlük yaşam ritminin aksamaması adına belirli ziyaret esasları uygulanmaktadır. Ziyaret planlayanların dikkat etmesi gereken temel bilgiler şunlardır:

• Konum Detayı: Kayıtlarda açık bir sokak ve kapı numarası yer almamakla birlikte yerleşke, İstanbul ili Çatalca ilçesi Gökçeali Mahallesi, Gökçeali Caddesi mevkisinde bulunmaktadır.
• Rezervasyon ve Ön Bildirim: Yerleşke çatısı altında çocukların sürekli bir yaşam alanı bulunması sebebiyle habersiz ziyaret kabul edilmemektedir. Misafirlerin gelmeden önce mutlaka telefon üzerinden yetkililerle iletişime geçmeleri ve ziyaret edeceklerini bildirmeleri talep edilmektedir.
• Ziyaret Sezonu: Hava şartlarının elverişli olduğu, açık hava alanlarının ve bahçenin tam verimle kullanılabildiği yaz aylarında yerleşkeye yönelik ziyaretçi hareketliliği yoğunlaşmaktadır.
• İletişim Kanalları: Ziyaret planlaması, haber verme ve kurumsal bilgilendirme için şubenin (0212) 783 63 58 numaralı sabit telefon hattı üzerinden iletişim kurulabilmektedir. Yazılı müracaatlar ve kurumsal yazışmalar için ise [email protected] e-posta adresi aktiftir.

Ziyaretçilerin yerleşkeye ulaşmadan önce yetkililerle irtibat kurarak güncel müsaitlik durumunu teyit etmeleri rica edilmektedir. Bu ön iletişim hem yerleşkedeki çocukların huzurlu ve güvenli ortamını korumakta hem de gelen konukların kütüphane, arşiv ve çiftlik alanlarında daha verimli vakit geçirmesine olanak tanımaktadır. Ayrıca toplu katılımlar, okul ziyaretleri veya gönüllü çalışma talepleri için de önceden haber verilerek randevu oluşturulması, yerleşkedeki günlük işleyişin düzenli devam edebilmesi bakımından büyük önem taşımaktadır.

Mio Açısından: Keşif Noktası Olarak

Mio topluluğunda sıkça karşılaşılan 'Hafta sonu çocuklarla nereye gidilir?' ya da 'Şehrin gürültüsünden uzakta, anlamlı bir gün nerede geçirilir?' sorularına verilebilecek en somut yanıtlardan biri Aziz Nesin Vakfı yerleşkesidir. Burası, alışılageldik ticari kafelerden veya tüketim merkezli eğlence alanlarından bütünüyle farklılaşan yapısıyla öne çıkar. Mio kullanıcıları açısından salt bir gezi noktası olmanın ötesinde; kolektif emeğin, eğitici atölyelerin ve toprakla bağ kurmanın değerini yerinde tecrübe etme fırsatıdır. Dayanışma ruhunu hissetmek ve çocuklara doğayla iç içe üretici bir bakış açısı kazandırmak isteyenler için öğretici bir buluşma alanıdır.

Bütçe ve maliyet dengesi açısından değerlendirildiğinde yerleşke bütünüyle ekonomik segmentte yer alır. Vakıf ziyaretleri, 23 Nisan Çocuk Bayramı etkinlikleri kapsamındaki atölyeler ve geleneksel bayram bahçe sofrası misafirlere tamamen ücretsiz olarak sunulmaktadır. Kuruma maddi katkı sunmak isteyen ziyaretçiler için ise vakfın resmi internet sitesinde 100 TL, 300 TL ve 500 TL tutarlarında bağış seçenekleri sunulmaktadır. Bu yapı, her bütçeden ailenin, öğrencinin ve gönüllünün maddi kaygı gütmeksizin ziyaret edebileceği kapsayıcı bir sosyal ortam yaratır.

Görsel paylaşım ve içerik üretimi açısından yerleşke, yapaylıktan uzak ve doğal kareler vadeder. Permakültür çiftliğindeki tarımsal parseller, yeşillikler içindeki geniş bahçe dokusu ve Aziz Nesin Müzesi'ndeki tarihi eşyalar, Mio akışında sakin ve ilham verici paylaşımlar yapmak isteyenler için samimi görsel detaylar sunar. Bayram sabahlarında bahçede kurulan uzun sofralar ise topluluk bilincini ve sıcak insan ilişkilerini belgeleyen en etkileyici anları oluşturur. Açık kaynaklı etkinlik kitaplarından tarımsal üretime kadar uzanan bu zenginlik, burayı Mio platformunda önerilebilecek en nitelikli keşif duraklarından biri yapmaktadır. Kullanıcılar burayı ziyaret ettiklerinde yalnızca hoş vakit geçirmekle kalmayıp, vakfın çocuklara yönelik eğitim ideallerine ve dayanışma kültürüne de manevi bir destek vermiş olurlar.